Những lần cải cách giáo dục ở Việt Nam được coi là thất bại

Với sự phát triển mạnh mẽ của nền kinh tế, giáo dục đang được đặt nên hàng đầu. Bộ giáo dục cũng đã đưa ra vô số các đề án mang tính cải cách giáo dục nước nhà nhưng không phải đề án nào cũng thành công. Cùng www.bishamschool.net tìm hiểu trong bài hôm nay.

Chủ chương thay đổi sách giáo khoa gây tranh cãi

Lần thay đổi sách giáo khoa đầu tiên của nước ta diễn ra trong giai đoạn từ năm 1981-1992. Trong giai đoạn này do các hậu quả sau chiến tranh gây ra cùng với chủ chương của nhà nước “học đi đôi với hành, giáo dục kết hợp với lao động, nhà trường gắn liền với xã hội” nên chủ chương này được thực hiện theo lối “cuốn chiếu” – mỗi năm thay sách 1 lớp.

Sách giáo khoa trong giai đoạn cai cach giao duc không khác bản cũ là bao
Sách giáo khoa trong giai đoạn cải cách giáo dục không khác bản cũ là bao

Tuy nhiên chưa đầy một năm sau (tháng 10/1993) nước ta đã đàm phán với ngân hàng thế giới để vay 78 triệu USD cho đề án “Phát triển giáo dục” (trong đó bao gồm kinh phí thay đổi sách giáo khoa tiểu học). Các đại biểu Quốc hội có những ý kiến khác nhau cho đề án lần này mà Bộ giáo dục đưa ra.

Đại biểu Nguyễn Đức Dũng (tỉnh Kontum) đã nêu ý kiến chất vấn Bộ trưởng Bộ giáo dục tại Quốc hội: “Việc chuyên gia trong các dự án giáo dục được trả 12000-15000 USD/tháng /người trong khi lương tháng của một công chức bình thường chỉ khoảng 1 triệu đồng, bộ trưởng có biết? Bây giờ ngành giáo dục đi làm dự án là chủ yếu, quản lý dự án chứ không quản lý giáo dục, đúng không?”.

Sau những ý kiến tại phiên chất vấn Quốc hội, lần cải cách giáo dục Việt Nam năm 1993 được Quốc hội phê duyệt với kinh phí hơn 2 tỉ USD. Việc thay đổi sách giáo khoa liên tục tiêu tốn tiền tài của đất nước và làm mất phương hướng học tập của nhiều học sinh và phụ huynh học sinh đã đề ra cho con em mình.

Những xu hướng giáo dục việt nam trong thời đại mới trong quản lý và định hướng tổ chức

Còn nhớ vào năm 2011, một lần nữa Bộ giáo dục và đào tạo trình xin ý kiến về đề án thay đổi sách giáo khoa. Sẽ không có gì đáng nói nếu như kinh phí Bộ đề ra cho lần thay đổi sách này lên tới 70 nghìn tỉ đồng.

Bộ trưởng Phạm Vũ Luận trả lời chất vấn về dự án 70 nghìn tỉ đồng trước Quốc hội
Bộ trưởng Phạm Vũ Luận trả lời chất vấn về dự án 70 nghìn tỉ đồng trước Quốc hội

Lần cải cách giáo dục này của Bộ gây ra không ít những ý kiến trái chiều trong dư luận mặc cho Bộ giáo dục lên tiếng rằng đó bao gồm cả kinh phí xây dựng cơ sở vật chất.

Vào tháng 6/2014, Bộ đã sửa đổi và trình lại bản dự thảo sau khi đã bóc tách phần xây dựng cơ sở vật chất tuy nhiên con số kinh phí vẫn đạt ở mức rất cao lên tới 34 nghìn tỉ đồng. Dự luận phản ứng rất gay gắt với lần trình cải cách giáo dục này của Bộ, có rất nhiều câu hỏi được đặt ra “có cần thiết khi thay đổi sách giáo khoa?” và “34 nghìn tỉ là quá lớn so với những gì Bộ muốn cải cách”.

Tháng 10/2014, Quốc hội chấp thuận đề án đổi mới chương trình sách giáo khoa với kinh phí thay đổi xuống 462 tỉ đồng.

Từ 34 nghìn tỉ đồng xuống 462 tỉ quả là khiến người dân ngạc nhiên với những gì Bộ đã đề ra trước đó!

Thay đổi cấu trúc hệ thống phổ thông liên tục

Cải cách giáo dục lần thứ nhất -năm 1950 hệ thống giáo dục chuyển từ phân ban tú tài sang hệ thống giáo dục phổ thông 9 năm và hệ thống giáo dục thuộc địa từ 12 năm xuống còn 9 năm. 

Chương trình giáo dục của cải cách giáo dục lần thứ nhất – năm 1950 cũng được sao chép lại từ các nước xã hội chủ nghĩa nên dần quá tải đối với một hệ thống giáo dục chỉ trong 9 năm. Không những vậy trình độ giảng dạy chỉ ở mức “thầy không hơn trò được bao nhiêu” cũng làm hệ thống sớm bị sụp đổ.

Từ năm 1956 đến 1981, cải cách giáo dục ở Việt Nam tuân theo Nghị đinh 596 ngày 30/8/1956 của Bộ trưởng bộ giáo dục chia hệ thống giáo dục ra làm 2 kiểu: Miền Bắc hệ thống giáo dục 10 năm và miền Nam hệ thống giáo dục là 12 năm. Hai hệ thống giao dục khác nhau được thực hiện đồng thời gây nhiều trở ngại trong khâu quản lý và thống nhất giáo dục nước nhà.

Hệ thống giáo dục nước ta từ năm 1981 trở đi chuyển thành hệ thống giáo dục 12 năm và kéo dài và thống nhất trên cả nước. 

Chiến lược phát triển giáo dục 2011 đến 2020 nước ta sẽ đổi mới căn bản giáo dục để hội nhập với nền giáo dục thế giới.

Theo Bộ giáo dục và Đào tạo cải cách giáo dục 2018 trở đi sẽ giảm các môn bắt buộc, tăng các môn tự chọn và sẽ có sự thay đổi về chương trình kéo dài đến năm 2019.

Mô hình VNEN không mang tính khả thi
Mô hình VNEN không mang tính khả thi

Việc thay đổi quá nhiều và liên tục cải cách giáo dục ở Việt Nam gây ra nhiều tranh cãi về vấn đề “học sinh có chạy theo kịp các chủ chương thay đổi liên tục của Bộ”. Có một câu trả lời rất rõ ràng là “không” vì sau những lần thay đổi của Bộ đều vấp phải rất nhiều chỉ trích của các bậc phụ huynh và các học sinh.

Tháng 9/2008, Thủ tướng Chính phủ đã phê duyệt đề án Ngoại ngữ Quốc gia năm 2008-2020, đây được dự đoán là cải cách giáo dục hướng tương lai hội nhập với kinh phí đề ra là 9378 tỉ đồng. Tuy nhiên đã 10 năm trôi qua và “đề án vẫn chỉ là đề án”. Chất lượng giảng dạy các môn ngoại ngữ vẫn không khả quan hơn là bao.

Sau đó vào tháng 1/2013, dự án Mô hình trường học mới tại Việt Nam (VNEN) được triển khai tiếp bước với những kỳ vọng cải cách giáo dục Việt Nam toàn diện. Tuy nhiên chỉ sau đó 3 năm (10/2016), Bộ giáo dục đã đưa ra những khó khăn về thời gian ngắn, cơ sở vật chất chưa tốt, mô hình áp dụng chưa linh hoạt,… là lý do thất bại của dự án này. Trong khi đó số vốn mà nhà nước đã bỏ ra khi phê duyệt là 87,6 triệu USD – một con số không hề nhỏ.

Điển hình là sự thay đổi trong kỳ thi THPT Quốc gia, trước năm 2014 thi tốt nghiệp và thi đại học được xét riêng và đề thi các môn Toán và Văn là tự luận. Đến năm 2015, Bộ thay đổi việc rút và nộp nguyện vọng vào các trường Đại học của thí sinh làm học sinh và phụ huynh kêu thán rằng đi nộp hồ sơ mà như “chơi trứng khoán” điểm dự kiến lên xuống thất thường.

Sinh viên thi đại học như chơi "chứng khoán"
Sinh viên thi đại học như chơi “chứng khoán”

Một trong các cách đánh cầu lông cơ bản đó chính là các bước đánh chụp. Đánh chụp là thao tác kỹ thuật mà các bạn sẽ cần phải cắt vợt và đánh cầu đang bay trên độ cao nhất định thẳng sang bên lưới của đối phương.

Đến năm 2016 trở đi ngoại trừ môn Ngữ Văn tất cả những môn còn lại đều thi theo hình thức trắc nghiệm và tích hợp kiến thức. Cải cách giáo dục mà Bộ đặt ra được nhiều chuyên gia đánh giá “không khả thi” vì môn Toán thi theo hình thức trắc nghiệm “khoanh bừa không mang tính tư duy”.

Mặc dù đã qua nhiều đợt cải cách giáo dục và tốn hàng nghìn tỉ đổng cho “quốc sách” này tuy nhiên những thất bại trong bộ máy quản lý của Bộ giáo dục làm người dân lo ngại về các cải cách sau này, đặc biệt là những cải cách giáo dục 2018 và trong tương lai. Đất nước Việt Nam cần phát triển và cần các đề án vì tương lai chứ không phải mang tính cá nhân hóa đẩy giáo dục đi vào vòng luẩn quẩn.

Nguồn: Mạnh Vũ

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *